Charter

Ars Musica vzw, organisator van het festival Ars Musica en Next Opera Days, wil duidelijk maken aan alle medewerkers, artiesten, leveranciers, vrijwilligers, deelnemers, partners en bezoekers dat zij het voorkomen en opvolgen van psychologisch, moreel, seksistisch en seksueel geweld en pesterijen bijzonder ernstig neemt.

Wij willen dat iedereen zich veilig en gerespecteerd voelt tijdens ons festival. Dit charter heeft tot doel seksistisch en seksueel geweld en intimidatie te voorkomen, slachtoffers te beschermen en gepast te reageren.

Wij beschouwen elk gedrag zoals seksistische beledigingen, seksuele, psychologische of morele intimidatie, seksistisch en seksueel geweld, machtsmisbruik, seksuele agressie en verkrachting als ernstig en onaanvaardbaar. Deze handelingen zijn duidelijk omschreven in het Strafwetboek en zijn illegaal en strafbaar (zie de definities verderop).

Ars Musica VZW verbindt zich ertoe:

• Een veilige omgeving te creëren: individuele afspraken in privéruimtes worden vermeden, behalve wanneer dit echt noodzakelijk is voor artistiek of technisch werk dat niet verplaatsbaar is. Elk teamlid vermijdt dubbelzinnige houdingen tegenover artiesten.
• Snel en kordaat op te treden tegen seksistisch of seksueel geweld en tegen psychologische of morele pesterijen binnen het festival.
• Een bindende clausule toe te voegen aan contracten en overeenkomsten met artiesten en partners, waarin alle partijen zich ertoe verbinden de bepalingen van dit charter te respecteren.
• Alle feiten onmiddellijk en zorgvuldig te onderzoeken: op een serieuze, objectieve en eerlijke manier.
• Alle betrokkenen te horen: eerst het slachtoffer, vervolgens eventuele getuigen, en daarna de beschuldigde persoon.
• De nodige maatregelen te nemen.
• Bij partners tussen te komen wanneer er problemen worden vastgesteld of gemeld.

Wat te doen als ik slachtoffer of getuige ben?

Als u slachtoffer bent:
Neem contact op met een van onze vertrouwenspersonen. Zij luisteren en leggen de volgende stappen uit.

Contactpersonen (zij nemen snel contact op na uw mail):

• Daphné de Hemptinne (FR): daphne@skynet.be 
• Kathleen Coessens (NL & EN): kathleen.coessens@crlg.be

Als u getuige bent:
Kom erover praten. Vaak durven slachtoffers zelf niet te spreken en kan de situatie verergeren.
Getuigen hoeven niet per se een strafbaar feit te hebben gezien. Ook een bepaalde sfeer of indruk kan waardevol zijn om te melden.

Ervaart u een probleem met een medewerker, partner, deelnemer, leverancier of vrijwilliger tijdens het festival: spreek ons aan, ook als u twijfelt.

Een festival is in de eerste plaats een feestelijk moment van ontmoeting en plezier. Die feestelijke sfeer mag echter nooit een excuus zijn voor geweld, misbruik of intimidatie.

Enkele begrippen

MORELE EN PSYCHOLOGISCHE INTIMIDATIE
Herhaalde of subtiele gedragingen die als doel of tot gevolg hebben de werk- of samenwerkingsomstandigheden van een persoon te verslechteren, zijn/haar waardigheid, mentale of fysieke integriteit te schaden of zijn/haar gezondheid in gevaar te brengen. Dit kan zich uiten in kwetsende en minachtende opmerkingen, ongerechtvaardigde kritiek, isolement, overbelasting of onthouding van taken, constante druk of andere gedragingen die iemand kleineren of destabiliseren.

SEKSUELE INTIMIDATIE
Herhaaldelijk woorden of daden met een seksuele lading opdringen die iemands waardigheid aantasten, of druk uitoefenen om een seksuele handeling te verkrijgen. Dit is een vorm van geweld gebaseerd op machtsverhoudingen en intimidatie, verboden en strafbaar bij wet. Seksuele intimidatie op het werk worden op een specifieke manier bestraft volgens de wet.

SEKSUEEL GEWELD
Elke seksuele handeling, poging daartoe, of elke opmerking of toenadering van seksuele aard, gericht tegen een persoon zonder diens toestemming. Dit schendt fundamentele rechten en is wettelijk verboden en strafbaar.

SEKSISTISCH GEWELD
Gedrag dat samenhangt met iemands geslacht en tot doel of gevolg heeft iemands waardigheid aan te tasten of een intimiderende, vijandige, vernederende of beledigende omgeving te creëren.

SEKSISTISCHE BELEDIGING
Een seksistische uitspraak die de waardigheid aantast of zorgt voor een vernederende sfeer. 

MACHTSMISBRUIK
Psychologisch machtsmisbruik wordt gekenmerkt door verschillende fasen die geleidelijk leiden tot emotionele afhankelijkheid en tot de machtsovername van de manipulator over zijn slachtoffer. Dit kan leiden tot seksueel geweld dat vervolgens onterecht als vrijwillig wordt beschouwd.

SEKSUELE AGRESSIE
Elke seksuele handeling die wordt gepleegd met geweld, onder dwang, bedreiging of als verrassing (bijvoorbeeld ongewenste aanrakingen). Voor seksuele agressie is fysiek contact tussen het slachtoffer en de dader vereist. Zowel de agressie als de poging daartoe zijn strafbaar, ook wanneer de dader de partner van het slachtoffer is.

VERKRACHTING
Elke vorm van seksuele penetratie, van welke aard ook, of elke orale-genitale handeling, gepleegd met geweld, onder dwang, bedreiging of als verrassing. Verkrachting is een seksuele handeling die plaatsvindt zonder de toestemming van het slachtoffer. Fysiek geweld is niet noodzakelijk om een daad als verkrachting te kwalificeren. Verkrachting of poging tot verkrachting is een misdrijf, verboden en strafbaar bij wet, ook wanneer dit wordt gepleegd door de partner van het slachtoffer.

TOESTEMMING
Bij seksistisch en seksueel geweld gaat het om gedragingen of uitspraken die aan een persoon worden opgelegd. Het feit dat ze worden opgelegd, betekent dat er geen toestemming is van de persoon die dit ondergaat. Toestemming is dus een essentieel begrip, dat slaat op het geven van instemming. Toestemming, of het gebrek daaraan, kan zowel verbaal (woorden, geschrift) als non-verbaal (gedrag, stiltes, ontwijkend gedrag) zijn, of beide. Juridisch gezien is het een expliciete “nee” niet noodzakelijk om het gebrek aan toestemming aan te tonen.

Nuttige websites (met hulplijnen):

• www.sosviol.be (FR)
• www.puntvzw.be (NL)